Kimyanın Gelişimi

Kimya Nedir?

Kimya, maddenin yapısını, özelliklerini, birbirine dönüşümünü ve bu dönüşümler sırasındaki enerji değişimlerini inceleyen bilim dalıdır.

Simyadan Kimyaya

• Simya: Bilimsel yöntem kullanmayan, deneme-yanılmaya dayalı uğraşlardır. Simyacılar değersiz metalleri altına dönüştürmeye (felsefe taşı) ve ölümsüzlük iksirini bulmaya çalışmıştır. Simya döneminde damıtma, süzme, kristallendirme gibi teknikler ve imbik gibi araçlar geliştirilmiştir.
• Kimya: Bilimsel yönteme dayanır; sistematik deney, gözlem ve ölçüm kullanır.

Kimyaya Katkı Sağlayan Bilim İnsanları

• Câbir bin Hayyân: Kimyanın babası sayılır; damıtma, süzme, kristallendirme yöntemlerini geliştirmiş, nitrik asit ve sülfürik asidi elde etmiştir. Deneyi kimyanın temeline koymuştur.
• Ebû Bekir er-Râzî: Maddeleri sınıflandırmış, alkolü damıtma yoluyla elde etmiş, tıpta kimyasal maddeler kullanmıştır.
• Robert Boyle: Element kavramını bilimsel olarak tanımlamış, gazlarda basınç-hacim ilişkisini (Boyle yasası) ortaya koymuştur. Modern kimyanın kurucularından sayılır.
• Antoine Lavoisier: Kütlenin korunumu kanununu bulmuştur; yanmanın oksijenle birleşme olduğunu göstermiştir. Modern kimyanın babası olarak anılır.
• John Dalton: İlk bilimsel atom teorisini ortaya koymuştur.
• Mendeleyev: Elementleri artan atom kütlelerine göre sınıflandırarak periyodik tabloyu oluşturmuştur.

Kimyanın Alt Dalları

• Analitik kimya: Maddelerin bileşimini nitel ve nicel olarak belirler (gıda, ilaç analizleri).
• Organik kimya: Karbon bileşiklerini inceler (ilaç, plastik, boya).
• Anorganik kimya: Karbon bileşikleri dışındaki maddeleri inceler (gübre, cam, seramik).
• Fizikokimya: Kimyasal olayların fiziksel ilkelerini ve enerji değişimlerini inceler.
• Biyokimya: Canlılardaki kimyasal olayları inceler.
• Polimer kimyası: Plastik, kauçuk, lif gibi büyük molekülleri inceler.
• Endüstriyel kimya: Kimyasal maddelerin büyük ölçekte üretimini inceler.

Kimya ve Meslekler

Kimya mühendisliği, eczacılık, metalurji, gıda mühendisliği, kimya öğretmenliği ve adli kimya kimyayla doğrudan ilişkili mesleklerdir.

Sınav uyarısı: Simya bilimsel yönteme dayanmaz. Kütlenin korunumunu Lavoisier bulmuştur. Câbir bin Hayyân kimyada deneyin önemini ortaya koymuştur. Organik kimya karbon bileşiklerini inceler.