Beden Eğitimi Öğretim Programının Yapısı

Programların Kademeleri

• İlkokul 1-4. sınıf: Oyun ve Fiziki Etkinlikler dersi — oyun temelli, hareket yetkinliği ve aktif-sağlıklı yaşam odaklı.
• Ortaokul 5-8. sınıf: Beden Eğitimi ve Spor dersi.
• Ortaöğretim: Beden Eğitimi ve Spor dersi; ayrıca seçmeli spor dersleri ve spor liselerinde alan dersleri.
• 2024'te yürürlüğe giren Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile programlar; alan becerileri, kavramsal beceriler, eğilimler, sosyal-duygusal öğrenme becerileri, değerler ve okuryazarlık becerileri çerçevesinde yenilenmiştir.

Öğrenme Alanları

• Hareket yetkinliği: Hareket becerileri (yer değiştirme, nesne kontrol, dengeleme), hareket kavramları (beden, alan, efor, ilişki), hareket stratejileri ve taktikleri.
• Aktif ve sağlıklı hayat: Düzenli fiziksel etkinlik, fiziksel uygunluk, sağlıklı beslenme, güvenlik, kültürel birikim ve değerler (geleneksel oyunlar, halk oyunları, fair play).
• Programın vizyonu: Fiziksel okuryazar ve yaşam boyu aktif birey — hareket etmeye motivasyonu, güveni, fiziksel yeterliği, bilgisi ve anlayışı olan, fiziksel etkinliğe değer veren birey.

Programın Temel Özellikleri

• Öğrenci merkezli ve sarmal yapı: Kazanımlar sınıf düzeylerine göre derinleşerek tekrar ele alınır.
• Etkinlik örnekleri ve Fiziksel Etkinlik Kartları (FEK): İlkokul ve ortaokulda öğretmenin kullanabileceği renk kodlu kartlar (ör. hareket becerileri, aktif ve sağlıklı hayat kartları); her kartta etkinlik, materyal, öğretim ipuçları ve uyarlamalar bulunur.
• Bütünleşme: Diğer derslerle (matematikte sayma oyunları, Türkçede ritim-tekerleme, hayat bilgisinde sağlıklı yaşam) ve ara disiplinlerle (sağlık kültürü, insan hakları, girişimcilik) ilişkilendirme.
• Değerler eğitimi: Saygı, sorumluluk, adalet, dürüstlük, dostluk, yardımseverlik, sabır, öz denetim ve fair play.
• Kapsayıcılık: Özel gereksinimli ve özel yetenekli öğrenciler için uyarlamalar; kız ve erkek öğrencilerin eşit katılımı.
• Haftalık ders saati: İlkokulda 5 saat (1-3. sınıf) ve 2 saat (4. sınıf) Oyun ve Fiziki Etkinlikler; ortaokulda 2 saat (5-6. sınıflarda), 2 saat (7-8. sınıflarda) Beden Eğitimi ve Spor (seçmeli spor dersleri hariç).

Programın Ögeleri

• Amaçlar ve kazanımlar (öğrenme çıktıları), içerik (öğrenme alanı, alt öğrenme alanları), öğrenme-öğretme süreci (yöntem, teknik, etkinlik), ölçme ve değerlendirme (süreç odaklı, çok yönlü). Ögeler arasında tutarlılık gözetilir.
• Öğretmen; okulun olanaklarına, iklim ve yöre özelliklerine (kış sporları, su sporları, yöresel oyunlar) göre yıllık plan ve ders planları hazırlar.