Sureler ve Ayetler

Temel Kavramlar

• Ayet: Sözlükte işaret, alamet, delil. Terim olarak Kur'an surelerini oluşturan, başı ve sonu belli bölümlerdir. Yaygın sayıma göre Kur'an'da 6236 ayet vardır.
• Sure: Ayetlerden oluşan, başı ve sonu belli Kur'an bölümleridir. Kur'an'da 114 sure bulunur.
• Cüz: Kur'an'ın yirmişer sayfalık 30 bölümünden her biri.
• Hizb: Her cüzün dört bölümünden biri (beşer sayfa).
• Mushaf: Kur'an'ın iki kapak arasına alınmış yazılı hâli.

Bilinmesi Gereken Sure ve Ayet Bilgileri

• Mushaf sırasına göre ilk sure Fâtiha, son sure Nâs'tır.
• En uzun sure Bakara (286 ayet), en kısa sure Kevser (3 ayet).
• En uzun ayet Bakara suresinin 282. ayetidir (müdâyene/borç ayeti).
• Âyetü'l-kürsî Bakara 255. ayettir.
• Tevbe suresinin başında besmele yoktur; Neml suresinde ise besmele iki kez geçer (başında ve 30. ayette).
• Kur'an'da 14 yerde secde ayeti vardır.
• Yaygın görüşe göre 86 sure Mekkî, 28 sure Medenîdir.

Surelerin İsimleri ve Lakapları

• Fâtiha: Ümmü'l-Kitâb, es-Seb'u'l-Mesânî, Hamd suresi.
• Tevbe: Berâe.
• İsrâ: Benî İsrâîl.
• Felak ve Nâs: Muavvizeteyn (sığınma sureleri).
• Bakara ve Âl-i İmrân: Zehrâvân.
• İhlâs: Tevhid suresi; Allah'ın birliğini özetler.

Surelerin Uzunluklarına Göre Grupları

• es-Seb'u't-tıvâl: Yedi uzun sure (Bakara'dan itibaren).
• Miûn: Ayet sayısı yüz civarında olan sureler.
• Mesânî: Ayet sayısı yüzden az olan sureler.
• Mufassal: Kur'an'ın sonundaki kısa sureler.

Hurûf-ı Mukattaa

Bazı surelerin başında yer alan “Elif-Lâm-Mîm”, “Yâ-Sîn”, “Hâ-Mîm” gibi harflere hurûf-ı mukattaa denir. 29 surenin başında bulunur ve müteşabih kabul edilir.

Tertip

Ayetlerin sure içindeki sıralaması tevkîfîdir; Hz. Peygamber'in bildirmesine dayanır. Mushaftaki sure sırası, iniş (nüzul) sırasından farklıdır: ilk inen ayetler 96. sure olan Alak'tadır.

Sınav uyarısı: 114 sure, 30 cüz, 14 secde ayeti. Besmelesiz sure Tevbe; iki besmeleli sure Neml. En uzun ayet Bakara 282, Âyetü'l-kürsî Bakara 255.