Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programının Yapısı

Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersinin Yeri

Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (DKAB) dersi, 1982 Anayasası'nın 24. maddesi gereğince ilk ve ortaöğretimde (4-12. sınıflar) zorunlu derstir. Ders, Anayasa'daki ifadeyle "Devletin gözetim ve denetimi altında" yürütülür. Ayrıca ortaokul ve imam hatip okullarında seçmeli dersler (Kur'an-ı Kerim, Peygamberimizin Hayatı, Temel Dinî Bilgiler) bulunur.

Dersin Yaklaşımı

• Bilgi verici (kültürel) yaklaşım: Ders bir mezhebin ya da tarikatın öğretilmesi değil, dinin temel bilgilerinin kültürel ve ahlaki boyutlarıyla, bilimsel ve mezhepler üstü bir yaklaşımla verilmesini amaçlar.
• Kaynaklar: Kur'an-ı Kerim ve sahih sünnet temel kaynaktır; akıl ve bilimle uyum gözetilir.
• Diğer dinlere yaklaşım: Farklı din ve inançlara saygı, hoşgörü ve birlikte yaşama kültürü; Yahudilik, Hristiyanlık, Hinduizm, Budizm gibi dinlerin tanıtılması.
• Yaşamla ilişkilendirme: Konular öğrencinin hayatından örneklerle, değerler ve ahlaki davranışlar üzerinden işlenir.

Öğrenme Alanları

Program sarmal yapıdadır; aynı öğrenme alanları her sınıf düzeyinde derinleşerek işlenir:

• İnanç: Allah'a, meleklere, kitaplara, peygamberlere, ahirete, kader ve kazaya iman.
• İbadet: Namaz, oruç, zekât, hac, kurban, dua; ibadetlerin bireysel ve toplumsal faydaları.
• Hz. Muhammed'in Hayatı (Siyer): Peygamberimizin hayatı, ahlakı ve örnekliği.
• Vahiy ve Akıl / Kur'an ve Yorumu: Kur'an'ın ana konuları, sure ve ayetlerin anlamı, tefsir.
• Ahlak: Güzel ahlak, erdemler, iletişim, sorumluluk.
• Din, Kültür ve Medeniyet: İslam düşüncesindeki yorumlar (itikadi ve fıkhi mezhepler, tasavvufi yorumlar), Anadolu'da İslam, din ve sanat, diğer dinler.

Programın Bileşenleri

• Öğrenme çıktıları (kazanımlar), beceriler (eleştirel düşünme, araştırma, iletişim, empati, problem çözme, dinî ve ahlaki karar verme), değerler (adalet, dostluk, dürüstlük, öz denetim, sabır, saygı, sevgi, sorumluluk, vatanseverlik, yardımseverlik), kavramlar, sure, ayet ve dualar (her ünitede okunması ve anlamının öğrenilmesi beklenen metinler).
• Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile programlar öğrenci merkezli, beceri ve değer temelli olarak güncellenmiştir.

Programın Genel Amaçları

İslam dininin temel bilgilerini doğru kaynaklardan öğrenmek; dinin hayatı anlamlandırmadaki işlevini kavramak; Hz. Muhammed'i örnek almak; ahlaki değerleri benimsemek; farklı din ve inançlara saygı duymak; din ile bilim, kültür ve sanat arasındaki ilişkiyi kavramak; bilgiye dayalı, sorgulayıcı ve hoşgörülü bir dinî anlayış geliştirmek; din adına ortaya çıkan istismar ve hurafelere karşı bilinçli olmak.