Takım Sporları

Basketbol

• Kurucusu: James Naismith (1891, ABD). Uluslararası federasyon FIBA. Takım 5 oyuncu; maç 4 × 10 dakika (FIBA).
• Saha 28 × 15 m; çember yüksekliği 3,05 m. Atışlar: serbest atış 1, normal 2, üç sayı çizgisi (6,75 m) dışından 3 sayı.
• Zaman kuralları: 3 saniye (rakip boyalı alanda), 5 saniye (yakından savunulan oyuncu), 8 saniye (ön alana geçme), 24 saniye hücum süresi.
• İhlaller: Top taşıma (adım), çift dribling, geri top. Kişisel faul sınırı: 5 faulde oyundan çıkma.
• Temel beceriler: Top sürme (dribling), pas (göğüs, sektirme, baş üstü), turnike (lay-up), set atış, ribaund, pivot; savunma sistemleri adam adama ve alan savunması.

Voleybol

• Kurucusu: William G. Morgan (1895, ABD). Federasyon FIVB. Takım 6 oyuncu; libero savunma uzmanıdır, hücum vuruşu yapamaz.
• Saha 18 × 9 m; file yüksekliği erkek 2,43 m, kadın 2,24 m. Hücum çizgisi fileden 3 m.
• Skor: Her ralli sayı (rally point); set 25 sayı (en az 2 fark), beşinci set 15 sayı; maç 3 set kazanana.
• Kurallar: Takım topa en fazla 3 kez dokunur (blok sayılmaz); servis atan takım sayı kazanınca servisi sürdürür, servisi alan takım saat yönünde rotasyon yapar.
• Temel beceriler: Manşet, parmak pas (pas), servis (alttan, tenis, smaç servisi), smaç, blok.

Futbol

• Modern futbolun doğuşu İngiltere (1863, Football Association). Federasyon FIFA (1904); kuralları IFAB belirler. Takım 11 oyuncu; maç 2 × 45 dakika.
• Ofsayt: Hücum oyuncusu, top kendisine oynandığı anda rakip yarı alanda, toptan ve sondan ikinci rakip oyuncudan rakip kale çizgisine daha yakınsa ve oyuna müdahil olursa. Taç, kale vuruşu ve köşe vuruşunda ofsayt olmaz.
• Disiplin: Sarı kart (ihtar), kırmızı kart (oyundan çıkarma); iki sarı = kırmızı. Ceza alanında direkt serbest vuruşluk faul → penaltı (11 m).
• Temel beceriler: Top sürme, pas (iç taraf, üst taraf), top kontrolü (karşılama), şut, kafa vuruşu, aldatma (çalım).

Hentbol

• Federasyon IHF. Takım 7 oyuncu (6 + kaleci); maç 2 × 30 dakika. Saha 40 × 20 m; kale alanı çizgisi 6 m, serbest atış çizgisi 9 m, 7 m atışı (penaltı).
• Kurallar: Topla en fazla 3 adım ve 3 saniye; kale alanına (kaleci hariç) girilemez; pasif oyun uyarısı. İki dakikalık uzaklaştırma cezası.
• Temel beceriler: Pas, top sürme, sıçrayarak atış, kale atışı; savunmada 6:0, 5:1, 3:2:1 düzenleri.

Öğretim Yaklaşımları

• Anlamak için oyun öğretimi (TGfU — Teaching Games for Understanding): Teknikten önce oyun ve taktik farkındalık; değiştirilmiş (küçük alan, az oyuncu) oyunlar → taktik soru → beceri uygulaması → oyun.
• Oyun sınıflaması (TGfU): İstila oyunları (basketbol, futbol, hentbol), file/duvar oyunları (voleybol, tenis), vuruş/saha oyunları (beyzbol), hedef oyunları (golf, boccia).
• Spor eğitimi modeli (Siedentop): Sezon, takım üyeliği, resmî yarışma, kayıt tutma, final etkinliği ve şenlik; öğrencilere hakem, kaptan, istatistikçi gibi roller verilir.